Question |
Answer |
Jaki był najwcześniejszy i doniosły dla przyszłego rozwoju prawa karnego podział przestępstw? start learning
|
|
Przestępstwa, które naruszały ogólny porządek społeczny oraz przestępstwa które naruszały interesy jednostki i jej rodu interes ogółu oraz interes jednostki
|
|
|
Powstanie kategorii przestępstw, które traktowano jako naruszające interes ogółu wiązało się ściśle z powstaniem organizacji państwowej i potrzeby ochrony interesów całej zbiorowości start learning
|
|
|
|
|
Do kategorii przestępstw naruszających interes ogółu zaliczamy np.: zdradę kraju start learning
|
|
"Z przekazanych nam przez Tacyta wiadomości o Germanach można wywnioskować, że do tej kategorii przestępstw zaliczano u nich najwcześniej zdradę kraju, jako że zdrajca narażał na szkody ogół społeczeństwa"
|
|
|
Do jakiej kategorii przestępstw prawdopodobnie zaliczano krzywoprzysięstwo? start learning
|
|
Przestępstw naruszających interesy ogółu krzywoprzysięstwo to złożenie fałszywej przysięgi, czyli świadome przysięganie nieprawdy
|
|
|
Świętokradztwo zaliczano do kategorii przestępstw naruszających interesy jednostki i jej rodu start learning
|
|
wierzono bowiem, że obrażone bóstwo może się mścić na wszystkich członkach społeczności
|
|
|
Złamanie miru groziło wykluczeniem ze społeczności start learning
|
|
wykluczony z rodu - jak mówiono - "nosił głowę wilka" (caput gerat lupinum). Należało go tropić i zabić jak dzikie zwierzę
|
|
|
Nazywano tak samodzielne dochodzenie sprawiedliwości przez pokrzywdzonego lub jego ród, bez udziału sądu albo państwa start learning
|
|
czyli zemsta rodowa, która była środkiem nie tylko uznawanym, ale i popieranym, np. wobec mężobójców
|
|
|
Regułą przy mężobójstwie było dochodzenie krzywdy przez ród zabitego drogą pomsty krwawej start learning
|
|
polegała ona na zbrojnym wystąpieniu przeciw rodowi zabójcy, które kończyć się mogło pomszczeniem ofiary, tj. zabiciem krzywdziciela
|
|
|
Sposobem zakończenia walki stało się z biegiem czasu uiszczanie na rzecz rodu ofiary mężobójstwa zadośćuczynienie w postaci _____, będącego środkiem wykupienia się od zemsty start learning
|
|
|
|
|
Jak nazywano wojny i waśnie rodowe start learning
|
|
|
|
|
Nazywano tak pokój publiczny start learning
|
|
|
|
|
Gościniec publiczny jest mirem monarszym obwarowany i kto na gościńcu komu główną krzywdę wyrządza, ten łamie mir monarchy, co Polacy nazywają _____. start learning
|
|
|
|
|
Polegał on na zapewnieniu szczególnej ochrony pewnym miejscom, np. drogom publicznym, targom, dworowi królewskiemu, kościołom. start learning
|
|
popełnienie przestępstwa w takim miejscu było złamaniem miru i ściągane było przez władzę państwową, jako przęstepstwo publiczne
|
|
|
Polegał na przyznaniu szczególnej ochrony przez panującego pewnym osobom, np. członkom drużyny książęcej, kobietom, sierotom, duchownym start learning
|
|
zamach na takie osoby był uznawany za złamanie miru i ścigany przez organy królewskie, a sprawca - obok kary prywatnej - ponosił również karę państwową
|
|
|
Czy w przypadku złamania miru dopuszczalne było zawarcie ugody z przestępcą z ominięciem władzy państwowej start learning
|
|
|
|
|
Na miejsce krwawego odwetu wkraczała – jak mówiliśmy – idea okupu, jako sposobu wykupienia się od zemsty. Na tej podstawie wykształcił się szeroko rozbudowany system kar pieniężnych, tzw. _____. start learning
|
|
|
|
|
Jakie podstawowe rodzaje przestępstw można wyróżnić w czasach państwa wczesnośredniowiecznego? start learning
|
|
Przeciw państwu i panującemu, przeciw religii, przeciw życiu i zdrowiu, przeciw mieniu, przeciw moralności
|
|
|
Przykładem przestępstwa przeciw państwu i panującemu jest zdrada kraju start learning
|
|
|
|
|
Przykładem przestępstwa przeciw państwu i panującemu jest dezercja start learning
|
|
|
|
|
Przykładem przestępstwa przeciw religii jest bluźnierstwo start learning
|
|
|
|
|
Przykładem przestępstwa przeciw religii jest kazirodztwo start learning
|
|
jest to przykład przestępstwa przeciw moralności
|
|
|
Przykładem przestępstwa przeciw życiu i zdrowiu jest mężobójstwo start learning
|
|
|
|
|
Przykładem przestępstwa przeciw życiu i zdrowiu jest rozbój start learning
|
|
jest to przykład przestępstwa przeciw mieniu
|
|
|
Przykładem przestępstwa przeciw mieniu jest kradzież start learning
|
|
|
|
|
Przykładem przestępstwa przeciw moralności jest cudzołóstwo start learning
|
|
|
|
|
Następstwem wzrostu liczby przestępstw skierowanych przeciw ogółowi i karanych przez państwo było zmniejszenie się zakresu czynów przestępnych, których ściganie było pozostawione samym pokrzywdzonym, a więc które podlegać mogły zemście start learning
|
|
|
|
|
Kościół rozpowszechnił instytucję _____, zabezpieczającego przestępcę, który się schronił w mu- rach świątyni, przed utratą życia start learning
|
|
|
|
|
W krajach słowiańskich rozpowszechniony był zwyczaj obciążania odpowiedzialnością za zabójstwo - o ile nie znaleziono sprawcy - całej gminy (opola), na terenie której znaleziono zwłoki start learning
|
|
|
|
|
Charakterystyczne dla prawa wczesnośredniowiecznego ujmowanie przestępstwa od strony skutku, jaki dany czyn wywarł w świecie zewnętrznym, powodowało, że na ogół nie ponosiło się odpowiedzialności za samo _____. start learning
|
|
|
|
|
Jakie dwie grupy sankcji karnych można wyodrębnić we wczesnośredniowiecznym prawie karnym? start learning
|
|
Kary o charakterze publicznym oraz kary prywatne
|
|
|
Polegał na wyrządzeniu sprawcy dolegliwości takiej samej, jak ta, której doznał pokrzywdzony start learning
|
|
|
|
|
Starożytna zasada prawna i moralna, potocznie znana jako „oko za oko, ząb za ząb” start learning
|
|
w Edykcie Rothara czytamy: „Jeśli kobieta zabije swego męża, sama niech będzie zabita”
|
|
|
Czemu miały służyć okrutne sposoby uśmiercania winowajców? start learning
|
|
Odstraszeniu innych od popełnienia przestępstwa
|
|
|
Karami publicznymi były kary _____, czyli kary okaleczenia, polegające na odcinaniu kończyn start learning
|
|
|
|
|
Jak zwano kary takie jak kara śmierć czy okaleczenie? start learning
|
|
|
|
|
Stosowane zwłaszcza wobec zbiegów lub schwytanych na gorącym uczynku – wyjęcie spod prawa, czyli _____, oznaczające możność bezkarnego za- bicia sprawcy start learning
|
|
|
|
|
Czy Ruska Prawda przewidywała karę śmierci? start learning
|
|
najcięższą z kar publicznych był "potok i rozgrablenije", tj. wygnanie przestępcy wraz z rodziną połączone z zaborem całego mienia
|
|
|
Kary kompozycyjne od łacińskiego "compositio" = ugoda start learning
|
|
|
|
|
W prawie polskim pieniężne kary prywatne zwano _____. start learning
|
|
|
|
|
Jak nazywano okup za zabójstwo? start learning
|
|
|
|
|
Jak nazywano okup za uszkodzenie ciała? start learning
|
|
lub za Statutami Litewskimi - nawiązka
|
|
|
Cena główszczyzny była uzależniona przede wszystkim od stanowiska społecznego ofiary, w czym ujawniał się _____ charakter norm średniowiecznego prawa start learning
|
|
według Księgi Elbląskiej za zabójstwo rycerza lub kupca główszczyzna wynosiła 50 grzywien, natomiast za zabójstwo chłopa - 30 grzywien
|
|
|
Rozpowszechniana przez Kościół instytucja _____ przejmowana była także przez monarchów dla wprowadzania ustawowych zakazów wykonywania zemsty w określonym czasie start learning
|
|
|
|
|
Instytucja _____ stanowiła przeniesienie kościelnej kary pokuty w sferę zwyczajów świeckich start learning
|
|
dochodziła ona do skutku w uroczystej formie; zabójca musiał, obnażony do pasa, z mieczem u szyi, boso, stanąć wraz z orszakiem przed krewnymi ofiary, prosząc ich o przebaczenie
|
|
|
Jakie nowe rodzaje i ujęcia czynów przestępnych wykształciły się w skutek rozwoju państwowości w średniowieczu? start learning
|
|
Zbrodnia obrazy majestatu; przestępstwa przeciw interesom skarbowym państwa; przestępstwa religijne; przestępstwa naruszające interesy jednostki
|
|
|
Polegała na zarzuceniu komuś przestępstwa start learning
|
|
|
|
|
Jaki podział kar rozpowszechniony w późnym średniowieczu obowiązywał w prawie niemiecki (Zwierciadło Saskie)? start learning
|
|
Kary na gardle i ręku; oraz kary na skórze i włosach
|
|
|
Kary na gardle i ręku zaliczane były do kar hańbiących start learning
|
|
karami na gardle i ręku nazywano kary śmierci. okaleczenia (mutulacyjne)
|
|
|
Kary na skórze i włosach zaliczane były do kar hańbiących start learning
|
|
należała do nich chłosta, łączona czasem z obcięciem włosów, stanie pod pręgierzem, noszenie kamieni itp.
|
|
|
Najdonioślejszą zmianą wprowadzoną do średniowiecznego prawa karnego przez doktrynę i praktykę miast włoskich było uznanie strony podmiotowej przestępstwa za czynnik stanowiący podstawę odpowiedzialności sprawcy i decydujący o jej zakresie start learning
|
|
już nie strona podmiotowa, tj. skutek w świecie zewnętrznym, ale czynniki subiektywne, mówiące o wewnętrznym nastawieniu sprawcy do czynu, o jego świadomości, zamiarze, woli popełnienia przestępstwa, stały się przesłankami odpowiedzialności karnej.
|
|
|
Jakie rodzaje winy wyróżniają źródła w doktrynie włoskiej prawa karnego? start learning
|
|
Wina umyślna i nieumyślna w nawiązaniu do wykształconego w prawie rzymskim przy odpowiedzialności deliktowej stopniowania winy w postaci odróżnienia złego zamiaru (dolus malus) od niedbalstwa (culpa)
|
|
|
Uznanie nieumyślności czynu wpływało na zmniejszenie zakresu odpowiedzialności karnej start learning
|
|
|
|
|
Czy longobardzki Edykt Rothara rozróżniał działania nieumyślne od czystego przypadku? start learning
|
|
Dopiero w doktrynie włoskiej zaczęto czynić rozróżnienie między winą nieumyślną, nawet minimalną (na wzór rzymskiej culpae levissimae), a „czystym” przypadkiem (casus)
|
|
|
Czy w dobie komunalnej udało się przezwyciężyć wywodzącą się z dawnych tradycji germańskich związków rodowych odpowiedzialność karną całej gminy, zbiorowości, najczęściej traktowanej jako subsydiarna w przypadku nieujęcia właściwego sprawcy? start learning
|
|
|
|
|
Czy związku z wykształceniem się subiektywnych przesłanek odpowiedzialności kar- nej rozpowszechniał się w prawie statutowym pogląd, że o przestępstwie decydować powinien zamiar, a nie skutek wywołany w świecie zewnętrznym? start learning
|
|
|
|
|
Oryginalnym osiągnięciem doktryny włoskiej była konstrukcja prawna usiłowania start learning
|
|
w ciągu XIV w. na podstawie prawa statutowego rozwinęła się nauka o różnych stopniach usiłowania, będących w istocie stadiami czynu przestępnego, które składały się na pojęcie karalnego usiłowania
|
|
|
Jakie rozwinęły się trzy elementy składające się na pojęcie karalnego usiłowania? start learning
|
|
Zły zamiar; czynności przygotowawcze; niedoprowadzenie do skutku Na tym tle rozwinęła się nauka o trzech stopniach usiłowania: usiłowaniu oddalonym, bliskim i najbliższym
|
|
|
We włoskim prawie statutowym zostały uregulowane szczegółowo zasady odpowiedzialności za przestępstwo nie tylko samego sprawcy, ale także każdego, kto brał jakikolwiek w nim udział start learning
|
|
np. Statut Rzymu z 1362 r. przewidywał, że w przypadku śmierci skutkiem ran zadanych w bójce przez kilku uczestników odpowiedzialność za zabójstwo ponosili ci, którzy zadali rany śmiertelne, reszta zaś odpowiadać miała za samo uczestniczenie w zajściu
|
|
|
Jakie rodzaje udziały w przestępstwie przewidywały statuty włoskie? start learning
|
|
Mandat; consilium; auxilium polecenie lub nakaz popełnienia przestępstwa; udzielanie rady, pomocy moralnej; pomoc natury fizycznej
|
|
|
Jakie dwa kierunki zmian w systemie kar rozwinęły komuny włoskie? start learning
|
|
Publicznoprawność kary i kary cielesne
|
|
|
Ustawodawstwo nowo powstających włoskich państewek absolutnych wykazywało tendencję do całkowitego wypierania kar kompozycyjnych przez kary cielesne start learning
|
|
kary miały przede wszystkim spełniać funkcję odstraszenia
|
|
|
Jak we włoskich komunach nazywano kary przewidziane w statutach? start learning
|
|
|
|
|
Jak we włoskich komunach nazywano kary nieprzewidziane w statutach? start learning
|
|
|
|
|
Jak nazywał się uchwalony w 1532 roku na sejmie w Ratyzbonie niemiecki kodeks karny i procesowy start learning
|
|
Constitutio Criminalis Carolina
|
|
|
Czy Carolina przewidywała wykupienie się od kary? start learning
|
|
również pojednanie, ugoda między sprawcą a pokrzywdzonym nie uwalniała winowajcy od kary publicznej
|
|
|
Wyrazem odmienności prawa karnego ziemskiego w Rzeczypospolitej szlacheckiej było utrzymywanie się i teoretyczne opracowanie w doktrynie XVI w. dawnego podziału na przestępstwa publiczne oraz przestępstwa prywatne start learning
|
|
|
|
|
Jak nazywał się katolicki traktat na temat czarownictwa, spisany przez profesorów teologii Heinricha Kramera oraz Jakuba Sprengera? start learning
|
|
|
|
|
Czy Carolina przewidywała jeden rodzaj kary śmierci? start learning
|
|
Carolina wprowadza osiem rodzajów kary śmierci: spalenie, ścięcie, ćwiartowanie, łamanie kołem, powieszenie, utopienie, zagrzebanie żywcem i wbicie na pal
|
|
|
Jaka była najpoważniejsza kara dla szlachty obok kary śmierci? start learning
|
|
Infamia polegała nie tylko na utracie podmiotowości prawnej w znaczeniu śmierci cywilnej, ale i wszelkiej ochrony prawnej, tj. że dozwolone było zabójstwo infamisa
|
|
|
W czasach przedpaństwowych normalną drogą dochodzenia sprawiedliwości była _____, która - jak już było wspomniane - przybierała często charakter zemsty prywatnej start learning
|
|
|
|
|
Czy rysem charakterystycznym procesu średniowiecznego był brak odrębności postępowań w sprawach cywilnych i karnych start learning
|
|
Każdy proces był w swej istocie procesem karnym ze względu na to, że miał kończyć się wymierzeniem sprawcy kary, odpłaty za wyrządzone zło
|
|
|
Czy podstawową cechą procesu wczesnośredniowiecznego była skargowość? start learning
|
|
|
|
|
Jak w prawie polskim nazywano skargę we wczesnośredniowiecznym procesie zwyczajnym? start learning
|
|
|
|
|
Jakie były cechy wczesnowiecznego procesu zwyczajnego? start learning
|
|
Skargowość; ustność i jawność; formalizm; kontradyktoryjność;
|
|
|
Jak w języku staropolskim nazywano powód i pozwanego? start learning
|
|
|
|
|
Proces toczył się jako spór między dwiema stronami, którego sąd był biernym obserwatorem jaka to cecha procesu zwyczajnego? start learning
|
|
|
|
|
Jaki charakter miały dowody we wczesnośredniowiecznym procesie zwyczajnym? start learning
|
|
|
|
|
Jak nazywano pomyłkę w wypowiedzeniu przepisanej prawem formuły start learning
|
|
|
|
|
Instytucja _____ w polskim prawie ziemskim, dawała stronie niezadowolonej z wyroku możność pozwania sędziego przed sąd o to, że wydał niesprawiedliwy wyrok start learning
|
|
|
|
|
Czy zeznania rugowników zastępowały skargę prywat- ną i były podstawą postępowania przeciw obwinionemu? start learning
|
|
|
|
|
Średniowieczne postępowanie z urzędu, w którym władza sama ścigała przestępstwa, nawet gdy pokrzywdzony nie wniósł prywatnej skargi start learning
|
|
|
|
|
Czy proces rzymsko-kanoniczny był procesem skargowym start learning
|
|
|
|
|
W procesie cywilnym włoskim, pozwany mógł wnieść pisemną obronę (defensio) przeciw roszczeniom powoda, podnosząc zarzuty, czyli _____. start learning
|
|
które miały bądź uwolnić go od wdania się w spór lub zniweczyć pretensje powoda, bądź tylko spór odroczyć
|
|
|
We włoskim procesie cywilnym odpowiedź powoda na obronę/zarzuty pozwanego start learning
|
|
|
|
|
We włoskim procesie cywilnym odpowiedź pozwanego na replikę powoda start learning
|
|
|
|
|
Czy we włoskim procesie cywilnym strony mogły w każdym momencie wycofać skargę albo zawrzeć ugodę? start learning
|
|
|
|
|
Zapowiedzią przechodzenia w sprawach karnych od procesu skargowego do inkwi- zycyjnego było postępowanie z _____ (per denuntiationem). start learning
|
|
|
|
|
Postępowanie inkwizycyjne przeciw heretykom było wszczynane na podstawie _____, będącej obowiązkiem wszystkich wiernych. start learning
|
|
|
|
|
Jakie 5 najważniejsze cechy charakteryzowały proces inkwizycyjny? start learning
|
|
Postępowanie z urzędu; funkcje prowadzącego dochodzenie, oskarżyciela i wyrokującego skupione w jednym ręku; oskarżony nie był stroną, tylko przedmiotem; proces był tajny; teoria dowodów formalnych i tortury
|
|
|
Z jakich stadiów składało się postępowanie inkwizycyjne wykształcone w miastach włoskich? start learning
|
|
Inkwizycja generalna; inkwizycja specjalna; osądzenie postępowanie informacyjne; właściwe śledztwo; osądzenie
|
|
|
Co było pełnym dowodem według włoskiego procesu inkwizycyjnego? start learning
|
|
Przyznanie się obwinionego confessio est regina probationum
|
|
|
Zwycięstwo procesu inkwizycyjnego nad skargowym w sprawach karnych w okresie XVI-XVII w. wiązało się bezpośrednio z rozwojem _____. start learning
|
|
absolutystycznych form rządzenia odgrywał on poważną rolę w dążeniach monarchów absolutnych do centralizacji aparatu wymiaru sprawiedliwości
|
|
|
"Carolina" utrzymywała wprawdzie jeszcze postępowanie skargowe, szczególnie jeśli chodzi o samo wszczęcie procesu, jednak wystąpienie ze skargą łączyło się z dużym ryzykiem dla oskarżającego, gdyż często _____. start learning
|
|
zamykano go w więzieniu razem z obwinionym
|
|
|
Na terenie polski w XVI w. obok apelacji utrzymywała się jeszcze w procesie ziemskim nagana sędziego, zwana _____. start learning
|
|
w odróżnieniu przegrana sędziego nie powodowała utraty urzędu, a tylko obowiązek zwrotu „kocza” i karę pieniężną
|
|
|
W przypadku gdy pozwany nie stawił się na procesie wydawano wyrok _____. start learning
|
|
wydane w wyniku tzw. procesu niestannego
|
|
|
Polegał on na pozwaniu do sądu wyższej instancji sędziego, który odmawiał przyjęcia apelacji lub mocji, co jednak nie wstrzymywa- ło egzekucji wyroku, który strona chciała zaczepić start learning
|
|
miał na celu zapobieganie ewentualnym nadużyciom sędziów I instancji
|
|
|
Jak nazywali się specjalni urzędnicy przy sądach ziemskich i grodzkich, którzy prowadzili dochodzenia przestępstw z urzędu w XVI wieku na terenach polski? start learning
|
|
|
|
|